Czy sytuacja gospodarcza Arabii Saudyjskiej się zmieni?

0

Plan Arabii Saudyjskiej na erę post-węglowodorową będzie musiał przezwyciężyć nawyki wypracowane przez dziesięciolecia wynikające z zysków ze sprzedaży ropy naftowej. Napędzały one wzrost gospodarczy, tworzyły nowe miejsca pracy i pozwalały na budowę infrastruktury.

saudi-arabia-84015_1280

Plan opracowany przez księcia Mohammeda bin Salmana zakłada zmniejszenie udziału dochodów z eksportu ropy naftowej, a także wprowadzenie programów rozwojowych i społecznych.

Przejście z gospodarki bazującej na ropie naftowej na coś innego będzie bardzo trudne – powiedział Gregory Gause, profesor Texas A&M University – Saudyjczycy mówili o tym od dziesięcioleci jednak poczynili niewielkie postępy.

Książę Mohammed wywołał największe trzęsienie w gospodarce Arabii Saudyjskiej od powstania państwa w 1932, wprowadzając radykalne zmiany w kraju zbudowanym na bazie petrodolarów. To może stać się przyczyną niezadowolenia społeczeństwa, które zostało przyzwyczajone do hojności ze strony państwa oraz z kręgów związanych z branżą energetyki.

Plan Arabii Saudyjskiej

Częścią planu jest sprzedaż niecałych 5% koncernu Saudi Aramco oraz stworzenie państwowego funduszu majątkowego.

Władza rozważa także kolejne etapy restrukturyzacji, wprowadzenie podatku od energii, słodkich napojów i wyrobów tytoniowych. Narodowy Program Transformacji będzie koncentrował się na sposobach mających pobudzić wzrost gospodarczy, będzie chciał tworzyć nowe miejsca pracy, przyciągnąć inwestorów oraz zwiększyć wiarygodność instytucji państwowych.

Inne kraje w przeszłości próbowały zreformować swoje gospodarki i niektórym się to udało zanim ceny ropy spadły. Z badań Międzynarodowego Funduszu Walutowego przeprowadzonych w 2014 roku wynika, że arabscy producenci mogli już przegapić najlepszy moment.

Spadek cen ropy skłonił monarchów z Zatoki Perskiej do wykorzystania gromadzonych od 2000 roku rezerw finansowych. Deficyt budżetowy wyniósł 15% produkcji gospodarczej. W reakcji na tą sytuację rząd postanowił wyemitować obligacje skierowane na rynek wewnętrzny, a także planuje pierwszą międzynarodową emisję tego typu papierów wartościowych.

Starania całego regionu

Inne kraje w regionie również podjęły działania mające na celu zmniejszenie wydatków. Zjednoczone Emiraty Arabskie zrezygnowały z dotowania paliw używanych w transporcie. W Kuwejcie parlament chciał zdecydować o zwiększeniu cen wody i energii elektrycznej dla emigrantów i przedsiębiorstw, jednak obywatele wyrazili sprzeciw w głosowaniu.

Po dziesięcioleciach dyskusji o konieczności dywersyfikacji przychodów w Arabii, ponad 70% z nich w 2015 roku dalej pochodziło z ropy. Państwo nadal zatrudnia dwie trzecie Saudyjczyków, zaś w sektorze prywatnym 80% zatrudnionych to cudzoziemcy.

Kluczowe jest skłonienie saudyjskiego sektora prywatnego do zatrudniania miejscowych, którzy dotychczas korzystali z taniej zagranicznej siły roboczej – mówi Gause.

Przychody z poza ropy naftowej

W odpowiedzi na osłabioną pozycję fiskalną kraju, plan księcia Mohammeda zakłada zwiększenie przychodów z poza ropy naftowej do 100 miliardów dolarów amerykańskich, do końca 2020 roku. Rząd ogłosił także cięcia dotacji komunalnych i paliwowych w grudniu, ubiegłego roku. Władze oczekują, że restrukturyzacja pozwoli zaoszczędzić 30 miliardów euro rocznie do 2020 roku.

Sprostanie wyzwaniom gospodarczym jest trudne dla Saudyjczyków – mówi Fahad Nazer, były pracownik saudyjskiej ambasady w USA, a obecnie politolog w JTG Inc. – Biorąc pod uwagę, że około 70% Saudyjczyków ma nie więcej niż 30 lat. Popierają oni jednak szybkie decyzję księcia Mohammeda.

Wcześniejsze władze Arabii Saudyjskiej w znacznym stopniu unikały szukania dodatkowych przychodów u obywateli. Po wzroście cen wody Saudyjczycy wyrazili swój gniew pod adresem rządu na portalach społecznościowych. W efekcie król Salman zdymisjonował ministra odpowiedzialnego za wodę.

Wyzwania księcia Mohammeda

Nieuniknionym wyzwaniem księcia Mohammeda bin Salmana jest konieczność poprawy relacji z wahabitami – powiedział James Dorsey zajmujący się badaniami stosunków międzynarodowych w Nanyang Technological Iniversity w Singapurze. – Ta poprawa jest konieczna, by móc zreformować gospodarkę i również z tego powodu, że rośnie liczba ofiar sekty purytańskiej, co odbija się negatywnie na saudyjskiej reputacji.

Wysiłki Mohammeda, by pobudzić gospodarkę mogą być utrudnione przez zagrożone bezpieczeństwo w regionie i wojnę w Jemenie. Ma on jednak nieporównywalnie większą moc niż ktokolwiek od początku założenia królestwa.

Władza skupiona w jednej ręce

Jako minister obrony książę Mohammed ma władzę nad wojskiem. Nadzoruje także ministerstwo finansów, a poprzez radę do spraw gospodarczych i rozwoju ma wpływ na ropę naftową i gospodarkę. Kontroluje także finansowanie inwestycji publicznych.

Paul Pillar, starszy wykładowca w centrum Studiów nad Bezpieczeństwem mówi, że inni członkowie rodziny mogą zakwestionować jego dojście do władzy.

W Arabii Saudyjskiej, głównym wyzwaniem dla księcia nie będzie polityka naftowa, lecz opór rodziny królewskiej przed koncentracją władzy w rekach jednej osoby – mówi.

fot.pixabay.com

easymarkets_logo

Pobierz bezpłatny e-book
Przekaż dalej

O autorze

easyMarkets to pionierski, internetowy broker założony w 2003 roku, który w początkowym okresie działał pod nazwą "easy-forex". Z nami masz możliwość dostępu do globalnych rynków za pośrednictwem prostej platformy transakcyjnej oraz zawierania transakcji na popularnych instrumentach finansowych, między innymi walutach, kontraktach CFD oraz opcjach bankowych. https://www.easymarkets.com

Odpowiedz

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.